Warto przypomnieć, że problem uzależniającego projektowania mediów społecznościowych nie jest już tylko opinią rodziców czy psychologów. Coraz częściej trafia także do sądów i instytucji publicznych.
W Stanach Zjednoczonych Meta, właściciel Facebooka i Instagrama, mierzy się z licznymi pozwami dotyczącymi wpływu swoich platform na dzieci i młodzież. W jednej z przełomowych spraw ława przysięgłych w Kalifornii uznała Meta i Google za odpowiedzialne za projektowanie platform w sposób, który mógł uzależniać młodych użytkowników i szkodzić ich zdrowiu psychicznemu. Poszkodowanej przyznano 6 milionów dolarów odszkodowania.
Osobno, w Nowym Meksyku, Meta została ukarana wysoką karą finansową po tym, jak ława przysięgłych uznała, że firma wprowadzała konsumentów w błąd w sprawie bezpieczeństwa swoich platform i dopuszczała do szkód wobec użytkowników, w tym dzieci.
Również Unia Europejska zaczęła badać, czy Facebook i Instagram nie naruszają przepisów o ochronie małoletnich. Komisja Europejska wszczęła postępowanie wobec Meta w ramach Digital Services Act, wskazując m.in. na ryzyko uzależniającego projektowania usług oraz wpływ platform na zdrowie psychiczne dzieci.
To pokazuje, że nie mówimy już tylko o „złym nawyku” dziecka, które za długo siedzi w telefonie. Mówimy o całym modelu biznesowym, w którym aplikacje są projektowane tak, aby jak najdłużej utrzymywać uwagę użytkownika. Powiadomienia, nieskończone przewijanie, algorytmy rekomendacji, krótkie filmy i system nagród dopaminowych nie są przypadkowe. To mechanizmy budowane po to, aby użytkownik wracał jak najczęściej i spędzał w aplikacji jak najwięcej czasu.
Dlatego odpowiedzialność nie może być przerzucana wyłącznie na dzieci i rodziców. Rodzina może ustalać zasady, ograniczać czas ekranowy i rozmawiać o technologii, ale po drugiej stronie stoją jedne z najbogatszych firm świata, które przez lata zarabiały na utrzymywaniu ludzi przy ekranie jak najdłużej.
Źródła do tego fragmentu: Reuters opisał kalifornijski wyrok, w którym Meta i YouTube zostały uznane za odpowiedzialne w sprawie uzależniającego projektu platform i zasądzono 6 mln dolarów odszkodowania1. The Guardian opisywał karę 375 mln dolarów dla Meta w Nowym Meksyku w sprawie dotyczącej bezpieczeństwa dzieci i wprowadzania konsumentów w błąd2. Komisja Europejska wszczęła też postępowanie wobec Meta pod kątem ochrony małoletnich i ryzyka uzależniającego charakteru Facebooka oraz Instagrama w ramach DSA3.
- https://www.reuters.com/legal/litigation/jury-reaches-verdict-meta-google-trial-social-media-addiction-2026-03-25/?utm_source=chatgpt.com
- https://www.theguardian.com/technology/2026/mar/24/meta-new-mexico-jury?utm_source=chatgpt.com
- https://agenceurope.eu/en/bulletin/article/13411/1/european-commission-opens-formal-proceedings-against-meta-under-dsa?utm_source=chatgpt.com
Potrzebujesz pomocy na Islandii? Stowarzyszenie Moja Islandia wspiera Polaków w sprawach związanych z pracą, mieszkaniem, meldunkiem, urzędami, świadczeniami, emeryturą, wypadkami, ubezpieczeniami, podatkami, dokumentami i codziennym życiem na Islandii. Jeśli nie wiesz, gdzie zwrócić się ze swoim problemem, skontaktuj się z nami.
📞 +354 789 2299
Gdzie Polak/a może uzyskać pomoc na Islandii?
Jeśli nie wiesz, do jakiego urzędu, związku zawodowego lub instytucji zwrócić się ze swoją sprawą, możesz skontaktować się ze Stowarzyszeniem Moja Islandia. Pomożemy ustalić, gdzie szukać właściwej pomocy i jakie mogą być kolejne kroki.
Czy Moja Islandia pomaga w problemach z pracodawcą?
Możemy pomóc w zrozumieniu sytuacji i wskazać odpowiednią instytucję lub związek zawodowy. Dotyczy to między innymi niewypłaconego wynagrodzenia, zwolnienia, urlopu, chorobowego czy problemów z warunkami zatrudnienia.
Mam problem z wynajmem mieszkania na Islandii. Gdzie szukać pomocy?
Skontaktuj się z Moja Islandia. Pomożemy ustalić, gdzie zgłosić problem dotyczący umowy najmu, kaucji, wypowiedzenia lub konfliktu z właścicielem mieszkania.
Dostałem pismo z islandzkiego urzędu i nie rozumiem, czego ode mnie chcą. Co zrobić?
Nie należy go ignorować. Skontaktuj się z nami. Możemy pomóc ustalić, czego dotyczy dokument i gdzie należy zwrócić się w danej sprawie.
Czy pomagacie Polakom, którzy nie mówią dobrze po islandzku?
Tak. Jednym z celów Moja Islandia jest ułatwienie Polakom dostępu do informacji i pomocy w sytuacjach, w których bariera językowa utrudnia załatwienie sprawy.
Czy pomagacie w sprawach emerytalnych i świadczeniach?
Możemy pomóc znaleźć właściwe informacje i wskazać, gdzie należy załatwić konkretną sprawę dotyczącą islandzkiej emerytury, funduszu emerytalnego, świadczeń lub kontaktu z odpowiednią instytucją.
Czy mogę skontaktować się z Moja Islandia, jeśli nie wiem nawet, do jakiej instytucji powinienem się zgłosić?
Tak. Właśnie w takich sytuacjach warto się z nami skontaktować. Nie musisz znać islandzkiego systemu ani wiedzieć, który urząd odpowiada za Twój problem.
Mam problem z ubezpieczeniem na Islandii. Gdzie szukać pomocy?
Moja Islandia może pomóc ustalić, do jakiej instytucji lub ubezpieczyciela należy się zwrócić, jakie dokumenty mogą być potrzebne i jakie kolejne kroki podjąć.
Ubezpieczyciel odmówił wypłaty odszkodowania. Co mogę zrobić?
W takiej sytuacji warto sprawdzić uzasadnienie decyzji i warunki polisy. Możemy pomóc w zrozumieniu pisma i wskazać, gdzie można złożyć odwołanie lub szukać dalszej pomocy.
Nie rozumiem rozliczenia podatkowego na Islandii. Czy możecie pomóc?
Tak. Możemy pomóc w zrozumieniu dokumentów ze Skatturinn, wyjaśnić podstawowe pojęcia i wskazać, gdzie należy zgłosić konkretną sprawę.
Mam niedopłatę podatku na Islandii. Co teraz?
Nie należy ignorować pisma ze Skatturinn. Warto sprawdzić, z czego wynika niedopłata, termin płatności oraz czy istnieje możliwość korekty lub odwołania.
Wyjechałem z Islandii, ale nadal mam sprawy podatkowe lub ubezpieczeniowe. Gdzie się zgłosić?
Moja Islandia może pomóc ustalić, z jaką instytucją należy się skontaktować i jakie dokumenty przygotować, także jeśli mieszkasz już poza Islandią.
Mieszkasz od lat na Islandii, ale nie masz prawidłowego meldunku?
Dopóki wszystko jest w porządku, wiele osób nawet nie zdaje sobie sprawy, że ich dane w Þjóðskrá są nieaktualne albo że nie mają prawidłowo zarejestrowanego miejsca zamieszkania.
Problem może pojawić się w najmniej odpowiednim momencie – na przykład po wypadku, podczas załatwiania spraw związanych z ubezpieczeniem, świadczeniami, leczeniem lub odszkodowaniem. Wtedy nieprawidłowe dane w rejestrach mogą oznaczać dodatkowe formalności i konieczność wyjaśniania swojej sytuacji.
Mieszkasz na Islandii od lat i nie jesteś pewien, czy Twój meldunek jest prawidłowy? Nie czekaj, aż problem wyjdzie przy okazji poważnej sprawy. Skontaktuj się ze Stowarzyszeniem Moja Islandia. Pomożemy Ci ustalić, gdzie sprawdzić swoje dane i do jakiej instytucji zwrócić się, jeśli wymagają uporządkowania.
Mam problem z meldunkiem na Islandii. Gdzie szukać pomocy?
Jeżeli masz problem z rejestracją adresu, zmianą miejsca zamieszkania lub danymi znajdującymi się w Þjóðskrá, skontaktuj się z Moja Islandia. Pomożemy ustalić, gdzie należy zgłosić sprawę i jakie kroki podjąć.
Þjóðskrá wykreśliło mnie z adresu. Co zrobić?
Takiej informacji nie należy ignorować. Warto ustalić przyczynę zmiany i sprawdzić, czy dane w rejestrze są prawidłowe. Moja Islandia może pomóc w zrozumieniu pisma i kontakcie z odpowiednią instytucją.
Przeprowadziłem się na Islandii. Czy muszę zmienić meldunek?
Zmiana miejsca zamieszkania może wymagać aktualizacji danych w islandzkim rejestrze ludności. Jeśli nie wiesz, jak to zrobić, możesz zwrócić się do Moja Islandia.
Wyjeżdżam z Islandii na stałe. Co zrobić z meldunkiem?
Przy przeprowadzce za granicę należy zadbać o prawidłowe dane w islandzkich rejestrach. Ma to znaczenie również przy późniejszym załatwianiu spraw urzędowych.
Ktoś jest nadal zameldowany w moim mieszkaniu, ale już tutaj nie mieszka. Co zrobić?
W takiej sytuacji można zgłosić problem dotyczący rejestracji miejsca zamieszkania. Moja Islandia może pomóc ustalić właściwą procedurę i urząd.
Nie rozumiem pisma z Þjóðskrá. Czy możecie pomóc?
Tak. Jeżeli otrzymałeś pismo dotyczące adresu, miejsca zamieszkania lub innych danych w rejestrze i nie wiesz, czego urząd od Ciebie wymaga, skontaktuj się z Moja Islandia.
