Przygotowujesz się do emigracji na Islandię? Planujesz wyjazd w celach zarobkowych, edukacyjnych? W tym artykule zebraliśmy praktyczne informacje, które pomogą Ci przejść przez proces uzyskiwania prawa stałego pobytu w Islandii. Dowiesz się również na co należy zwrócić szczególną uwagę w kwestii ubezpieczenia zdrowotnego oraz ulgi podatkowej.
Numer identyfikacyjny (kennitala) oraz meldunek
Pierwszą i zarazem niezbędną rzeczą jest dokonanie rejestracji pobytu w Narodowym Rejestrze Islandii – Þjóðskrá (www.skra.is) – oraz uzyskanie islandzkiego numeru identyfikacyjnego (kennitala). Bez tego numeru nie można legalnie pracować, otworzyć konta bankowego, wynająć mieszkania ani korzystać z systemu islandzkiej opieki zdrowotnej, a także z wielu innych usług. Kennitala jest odpowiednikiem polskiego numeru PESEL.
Kennitala – to dziesięciocyfrowy islandzki numer identyfikacyjny, który wraz z nazwiskiem stanowi najważniejszy element identyfikacji w społeczeństwie. Zostaje przyznany każdemu obywatelowi, rezydentowi i osobie zatrudnionej w Islandii. Pierwsze sześć cyfr to data urodzenia w formacie DDMMYY, ostatnie cztery to unikalny numer osobisty i cyfra kontrolna. Dla osoby urodzonej 16 września 1979 roku kennitala przyjmie postać 160979-xxx9. Numer dostają też firmy i organizacje.
Dlaczego meldunek jest tak ważny
Kolejnym istotnym krokiem jest zameldowanie się na terytorium Islandii. Dokonanie meldunku jest możliwe tylko po uzyskaniu numeru identyfikacyjnego. Adres stałego zameldowania rejestrowany jest również w Þjóðskrá, a każdy, kto przebywa w Islandii 6 miesięcy lub dłużej, obowiązany jest zarejestrować stałe zameldowanie w kraju.
Bycie zameldowanym to niezwykle ważna kwestia. Osoby niezameldowane nie mają praw do korzystania z opieki społecznej w gminie, nie są zarejestrowane w ogólnym systemie ubezpieczeń, w związku z czym nie przysługuje im jakakolwiek pomoc w przypadku zwolnienia z pracy lub chęci starania się o zasiłek w sytuacjach losowych.
Podczas procedury meldunkowej niezbędne będzie podanie islandzkiego adresu zamieszkania. Zamieszkiwanie pod adresem motelu, szpitala, hotelu robotniczego, campów itp. nie zostanie uznane za miejsce stałego zameldowania i nie pozwoli na zakończenie procesu meldunkowego.
Kto może ubiegać się o prawo do stałego pobytu w Islandii?
Zgodnie z wytycznymi o swobodnym przepływie osób w obrębie Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG), Unii Europejskiej i Schengen, obywatel Polski ma prawo do pobytu na terytorium Islandii powyżej 6 miesięcy, jeżeli:
- jest zatrudniony w pełnym wymiarze godzin lub prowadzi własną, zarejestrowaną na terenie Islandii działalność gospodarczą;
- ma dla siebie i członków swojej rodziny zapewnione środki finansowe wystarczające na zamieszkanie i pełne utrzymanie oraz ubezpieczenie zdrowotne umożliwiające pobyt w Islandii bez konieczności korzystania ze świadczeń socjalnych;
- głównym celem jego pobytu jest zdobywanie wykształcenia łącznie z nauką zawodu w szkole publicznej lub prawnie uznanej szkole prywatnej albo kształcenie się na uczelni wyższej lub w zakładzie naukowym;
- jest członkiem rodziny obywatela islandzkiego lub innej osoby posiadającej prawo pobytu na Islandii.
Proces rejestracji w Narodowym Rejestrze Islandii (Þjóðskrá)
W przypadku gdy zamierzasz przeprowadzić się do Islandii na stałe, czyli przebywać powyżej 6 miesięcy, możliwości i warunków uzyskania kennitali jest kilka, a wybór zależy od powodu pobytu oraz aktualnej sytuacji życiowej i zawodowej. W każdym z tych przypadków podstawą jest uzupełnienie wniosków dostępnych na stronie skra.is, a dokładnie wniosku A-270 (w języku islandzkim) lub jego odpowiednika w języku angielskim, czyli wniosku A-271.
Składając wraz z niezbędnymi dokumentami wniosek A-270 (lub A-271), ubiegasz się jednocześnie o personalny numer identyfikacyjny (kennitala) oraz o rezydenturę. Tym samym zostajesz zarejestrowany w rejestrze ludności, otrzymując prawo stałego pobytu w Islandii, dzięki czemu przysługiwać Ci będzie m.in. prawo do ubezpieczenia zdrowotnego oraz szereg pozostałych praw obywatelskich.
Wniosek A-270 (lub A-271) stanowi formularz elektroniczny, który można wypełnić i potwierdzić przed przyjazdem na Islandię. Nie będzie on jednak rozpatrzony, dopóki jako wnioskodawca osobiście nie potwierdzisz tożsamości w biurze meldunkowym lub na posterunku policji, a także nie przedstawisz paszportu lub dowodu osobistego oraz pozostałych dokumentów złożonych we wniosku.
W pierwszym kroku wybierasz wypełnienie wniosku bez elektronicznego ID (Skráning án rafrænna skilríkja), gdzie wpisujesz swojego maila i klikasz Dalej (Halda áfram). W kolejnym kroku wybierasz język wypełniania wniosku – angielski (Enska) lub islandzki (Íslenska). Na dalszych etapach podajesz m.in. obywatelstwo (Ríkisfang), informację, czy mieszkałeś wcześniej na Islandii (Hefur þú búið á Íslandi áður?) – Tak (Já) / Nie (Nei) – oraz czy posiadasz już islandzką kennitalę. Wpisujesz także spodziewany adres na Islandii (Væntanlegt heimilisfang á Íslandi) oraz cel składania wniosku (Tilgangur umsóknar).
Warto zachować spójność we wnioskach, bo po otrzymaniu kennitali można złożyć wniosek o przeniesienie ubezpieczenia z poprzedniego kraju zamieszkania.
Pobyt krótszy niż 3 miesiące: System ID No.
Przy pobycie do 3 miesięcy nie składasz A-270. Wniosek trafia do Urzędu Skarbowego (Skatturinn) na formularzu RSK 3.30, uzupełnianym razem z pracodawcą, i otrzymujesz tzw. systemowy numer identyfikacyjny (System ID No.). Numer systemowy nie daje praw rezydenta ani dostępu do islandzkiego ubezpieczenia zdrowotnego – przy dłuższym pobycie trzeba przejść na kennitalę stałą przez A-270/A-271.
Czy pracodawca może wnioskować o uzyskanie numeru dla pracownika?
W większości sytuacji, gdy przyjeżdża się na Islandię i zatrudnia u jakiegoś pracodawcy, to zazwyczaj właśnie pracodawca wnioskuje o uzyskanie numeru identyfikacyjnego (kennitala) dla pracownika.
Wtedy po Twojej stronie jako pracownika, jest obowiązek wypełnienia i złożenia wniosku A-270, dostępnego tutaj lub jego odpowiednika w języku angielskim, czyli wniosku A-271, który znajdziesz w tym miejscu. W kolejnym kroku, niezbędne jest, aby Twój pracodawca potwierdził zawarty z Tobą stosunek pracy, czego może dokonać poprzez złożenie wniosku A-272. Należy jednak pamiętać, że formularz ten nie zastępuje umowy o pracę zawartej pomiędzy osobą fizyczną a pracodawcą.
Jeżeli masz umowę i pracę, pracodawca może też wyrobić numer samodzielnie – rejestrując się na www.skra.is przez swój firmowy íslykill, bez ponoszenia żadnej opłaty. Wówczas kennitalę możesz otrzymać bardzo szybko i już kolejnego dnia legalnie podjąć pracę oraz założyć konto w banku.
Co w sytuacji, gdy pracodawca wymaga, abym już posiadał numer identyfikacyjny?
Bywają przypadki, w których proces uzyskiwania numeru identyfikacyjnego i zameldowania, może stać się bardziej skomplikowany. Przykładem są sytuacje, kiedy firmy nie chcą zatrudniać pracowników, którzy nie posiadają kennitala, ale z kolei ci pracownicy, żeby uzyskać kennitala, potrzebują pracodawcy. Wtedy możliwe jest skorzystanie z opcji ubiegania się o rejestrację, jako osoba posiadająca prywatne środki pozwalające na utrzymanie się w kraju przez okres co najmniej trzech miesięcy. Taka osoba będzie musiała wykazać, że dysponuje kwotą w równowartości co najmniej 719.685 ISK na pokrycie kosztów utrzymania podczas pobytu w Islandii, a także wykazać, że w kraju, z którego podróżuje objęta jest ubezpieczeniem zdrowotnym (ubezpieczenie podróżne nie jest uwzględniane).
W przypadku gdy jest się członkiem rodziny obywatela islandzkiego lub innej osoby posiadającej prawo pobytu na Islandii, możliwe jest samodzielne uzyskanie numeru identyfikacyjnego oraz zameldowanie się w kraju.
Proces uzyskiwania numeru identyfikacyjnego i dokonywania zameldowania, w niektórych sytuacjach może być skomplikowany. Czasami w ostateczności, konieczne może się okazać, skorzystanie z usług firm, które za opłatą uzyskują numer identyfikacyjny.
Krok po kroku: od wniosku do decyzji
- Ustal, na jak długo przyjeżdżasz. Pobyt krótszy niż 3 miesiące: wniosek RSK 3.30 do Skatturinn razem z pracodawcą, System ID No. Pobyt dłuższy niż 3 miesiące: wniosek A-270 (islandzki) lub A-271 (angielski) przez internet.
- Wypełnij wniosek A-270/A-271 online (bez rafræn skilríki), podaj obywatelstwo, historię pobytu, ewentualną kennitalę, spodziewany adres i cel wniosku.
- Dołącz dokumenty w zależności od sytuacji: potwierdzenie zatrudnienia lub umowę o pracę, a bez pracy – poświadczenie środków na utrzymanie (min. 719 685 ISK) i ubezpieczenie zdrowotne z kraju pochodzenia.
- Udaj się do urzędu, aby okazać dokument tożsamości i potwierdzić przybycie na wyspę. Oryginały donieś osobiście.
- Odbierz decyzję na podany mail. Monitoruj skrzynkę, bo tą drogą przychodzi decyzja.
Ubezpieczenie w pierwszych miesiącach po przeprowadzce
Planując przeprowadzkę do Islandii, należy zadbać również o kwestię ubezpieczenia zdrowotnego. Jednym z kluczowych kroków jest zabranie ze sobą karty EKUZ (Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego), która może być niezwykle pomocna w pierwszych miesiącach po przeprowadzce. Natomiast co najważniejsze, to aby w momencie przeprowadzki być ubezpieczonym w kraju, w którym obecnie mieszkamy. Jeżeli osoba, która przeprowadza się do Islandii, jest obywatelem kraju, który tak jak Polska, należy do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG) i posiada w tym kraju prawo do korzystania z opieki medycznej, to może przenieść swoje ubezpieczenie zdrowotne do Islandii natychmiastowo.
W przypadku osób nieposiadających ubezpieczenia w kraju, z którego się przeprowadza (czyli osób nieprzenoszących prawa do ubezpieczenia zdrowotnego z innego kraju Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego), sytuacja wygląda inaczej. Taka osoba, pomimo zameldowania się od razu po przeprowadzce do Islandii, dopiero po 6 miesiącach od dokonania rejestracji, zostaje objęta islandzkim systemem ubezpieczenia zdrowotnego.
Brak prawa do przeniesienia ubezpieczenia – co dalej?
W czasie oczekiwania na przyznanie islandzkiego ubezpieczenia, od razu po przyjeździe do kraju warto wykupić prywatne ubezpieczenie zdrowotne. W przeciwnym razie, w przypadku braku posiadania jakiegokolwiek ubezpieczenia, koszt pokrycia ewentualnego leczenia lub pobytu w szpitalu, może wynieść od kilkuset tysięcy ISK do nawet kilku milionów ISK.
W momencie kiedy przeprowadzamy się na Islandię, a nasze prawo do ubezpieczenia nie jest przeniesione, warto rozważyć wykupienie ubezpieczenia zdrowotnego, gdyż może nas to uchronić od konieczności płacenia nawet wielomilionowych kosztów leczenia.
Stan Finance
Jedną z firm, która oferuje wszelkiego rodzaju ubezpieczenia na bardzo korzystnych warunkach, w tym ubezpieczenie zdrowotne – niezbędne w pierwszych miesiącach życia w Islandii, jest firma Stan Finance. Jeśli ktoś z Was byłby zainteresowany ofertą ubezpieczeniową Stan Finance, możecie skontaktować się pod numerem telefonu +354 865 46 36 lub napisać na adres stan@lifstid.is.
W momencie, kiedy przeprowadzamy się na Islandię a nasze prawo do ubezpieczenia nie jest przeniesione, warto rozważyć wykupienie ubezpieczenia zdrowotnego, gdyż może nas to uchronić od konieczności płacenia nawet wielomilionowych kosztów leczenia.
Komu przysługuje osobista ulga podatkowa?
Persónuafsláttur czyli ulga podatkowa, należy się każdej osobie powyżej 16. roku życia
zameldowanej w Islandii. Ulga obniża kwotę podatku dochodowego, jaki co miesiąc jest wyliczany z naszej wypłaty. W 2024 roku wysokość ulgi podatkowej wynosi 72 492 isk miesięcznie.
Należy jednak pamiętać, że aby uzyskać osobistą ulgę podatkową, należy posiadać numer identyfikacyjny (kennitala) i być zameldowanym w Islandii. W przeciwnym razie, będziemy zmuszeni zapłacić pełną kwotę podatku dochodowego.
Ulga podatkowa należy się również pracownikom sezonowym. W takim przypadku, wysokość ulgi połączona jest z datą zarejestrowania w Þjóðskrá Íslands. Wtedy wysokość ulgi jest przeliczana na liczbę dni, gdy pracownik jest zameldowany na wyspie. W sytuacji niewykorzystania ulgi podatkowej w całości, istnieje możliwość wypłacenia jej przy kolejnej wypłacie albo wyrównania przy rozliczeniu rocznym.
Kwestie, o których warto pamiętać
Ponowny przyjazd: jeśli mieszkałeś na Islandii, ale wyjechałeś na dłużej niż 6 miesięcy, prawdopodobnie zostałeś wymeldowany, co jest równoważne z utratą praw rezydenta. Powinieneś złożyć wniosek ponownie, zaznaczając, że masz już numer kennitala i że byłeś wcześniej na wyspie.
Dzieci nieletnie: z dostępnych informacji wynika, że nie ma obowiązku wykazywania zabezpieczenia finansowego przy wyrabianiu kennitali dla nieletnich.
Zmiany przepisów: zasady wyrabiania kennitali na przestrzeni lat się zmieniają – w 2016 roku można było wykupić numer w banku, dziś nie jest to już możliwe.
Skutki wymeldowania: brak meldunku oznacza brak praw do opieki społecznej w gminie i brak obecności w systemie ubezpieczeń, a więc brak pomocy przy zwolnieniu z pracy lub zasiłku w sytuacjach losowych.
Gdzie załatwiasz sprawy
- Þjóðskrá Íslands – rejestracja pobytu, wnioski A-270/A-271, meldunek, www.skra.is.
- Skatturinn (Urząd Skarbowy) – System ID No. na formularzu RSK 3.30 przy pobycie do 3 miesięcy, rozliczenia podatkowe.
- Sjúkratryggingar Íslands – ubezpieczenie zdrowotne i przeniesienie prawa z kraju pochodzenia.
- Banki (Landsbankinn, Íslandsbanki, Arion banki) – otwarcie konta, karta, bankowość elektroniczna, kredyt; bez kennitali żaden z nich nie otworzy konta.
- Skatturinn – rozliczenia z urzędem skarbowym, zeznanie podatkowe (skattskil).
- Þjóðskrá – adres, przesyłki, dane rejestrowe.
- Heilsugæsla – zapis do lekarza rodzinnego (heimilislæknir), recepty i refundacja leków.
- Szkoły i przedszkola – zapisanie dziecka.
- Islandzki urząd ds. prawa jazdy i rejestracji pojazdów – prawo jazdy, rejestracja auta, OC.
- Íslykill / rafræn skilríki – elektroniczny podpis i e-usługi publiczne.
- Operatorzy mediów i poczta – prąd, ogrzewanie, internet, telefon, odbiór przesyłek.
Powodzenia w Islandii!
Przeprowadzka do Islandii wymaga starannego przygotowania, szczególnie w zakresie dopełnienia wszelkich obowiązków związanych z meldunkiem czy ubezpieczeniem zdrowotnym. Dokonanie rejestracji pobytu w Narodowym Rejestrze Islandii, uzyskanie islandzkiego numeru identyfikacyjnego (kennitala) oraz zameldowanie się, to kluczowe elementy dla legalnego pobytu i pracy. Warto również mieć przy sobie kartę EKUZ lub wykupić prywatne ubezpieczenie na czas oczekiwania na pełne ubezpieczenie zdrowotne w Islandii. Dzięki temu, można uniknąć wysokich kosztów leczenia i cieszyć się spokojnym czasem w nowym kraju.
Mamy nadzieję, że ten artykuł odpowie na Wasze pytania, rozwieje wątpliwości i ułatwi przejście przez proces załatwiania formalności podczas przeprowadzki do Islandii.
Jeśli potrzebujesz dowiedzieć się czegoś więcej, napisz do nas! Z przyjemnością odpowiemy na Twoje pytania.
Powodzenia podczas nowej przygody na Islandii!
Potrzebujesz pomocy na Islandii? Stowarzyszenie Moja Islandia wspiera Polaków w sprawach związanych z pracą, mieszkaniem, meldunkiem, urzędami, świadczeniami, emeryturą, wypadkami, ubezpieczeniami, podatkami, dokumentami i codziennym życiem na Islandii. Jeśli nie wiesz, gdzie zwrócić się ze swoim problemem, skontaktuj się z nami.
📞 +354 789 2299
Gdzie Polak/a może uzyskać pomoc na Islandii?
Jeśli nie wiesz, do jakiego urzędu, związku zawodowego lub instytucji zwrócić się ze swoją sprawą, możesz skontaktować się ze Stowarzyszeniem Moja Islandia. Pomożemy ustalić, gdzie szukać właściwej pomocy i jakie mogą być kolejne kroki.
Czy Moja Islandia pomaga w problemach z pracodawcą?
Możemy pomóc w zrozumieniu sytuacji i wskazać odpowiednią instytucję lub związek zawodowy. Dotyczy to między innymi niewypłaconego wynagrodzenia, zwolnienia, urlopu, chorobowego czy problemów z warunkami zatrudnienia.
Mam problem z wynajmem mieszkania na Islandii. Gdzie szukać pomocy?
Skontaktuj się z Moja Islandia. Pomożemy ustalić, gdzie zgłosić problem dotyczący umowy najmu, kaucji, wypowiedzenia lub konfliktu z właścicielem mieszkania.
Dostałem pismo z islandzkiego urzędu i nie rozumiem, czego ode mnie chcą. Co zrobić?
Nie należy go ignorować. Skontaktuj się z nami. Możemy pomóc ustalić, czego dotyczy dokument i gdzie należy zwrócić się w danej sprawie.
Czy pomagacie Polakom, którzy nie mówią dobrze po islandzku?
Tak. Jednym z celów Moja Islandia jest ułatwienie Polakom dostępu do informacji i pomocy w sytuacjach, w których bariera językowa utrudnia załatwienie sprawy.
Czy pomagacie w sprawach emerytalnych i świadczeniach?
Możemy pomóc znaleźć właściwe informacje i wskazać, gdzie należy załatwić konkretną sprawę dotyczącą islandzkiej emerytury, funduszu emerytalnego, świadczeń lub kontaktu z odpowiednią instytucją.
Czy mogę skontaktować się z Moja Islandia, jeśli nie wiem nawet, do jakiej instytucji powinienem się zgłosić?
Tak. Właśnie w takich sytuacjach warto się z nami skontaktować. Nie musisz znać islandzkiego systemu ani wiedzieć, który urząd odpowiada za Twój problem.
Mam problem z ubezpieczeniem na Islandii. Gdzie szukać pomocy?
Moja Islandia może pomóc ustalić, do jakiej instytucji lub ubezpieczyciela należy się zwrócić, jakie dokumenty mogą być potrzebne i jakie kolejne kroki podjąć.
Ubezpieczyciel odmówił wypłaty odszkodowania. Co mogę zrobić?
W takiej sytuacji warto sprawdzić uzasadnienie decyzji i warunki polisy. Możemy pomóc w zrozumieniu pisma i wskazać, gdzie można złożyć odwołanie lub szukać dalszej pomocy.
Nie rozumiem rozliczenia podatkowego na Islandii. Czy możecie pomóc?
Tak. Możemy pomóc w zrozumieniu dokumentów ze Skatturinn, wyjaśnić podstawowe pojęcia i wskazać, gdzie należy zgłosić konkretną sprawę.
Mam niedopłatę podatku na Islandii. Co teraz?
Nie należy ignorować pisma ze Skatturinn. Warto sprawdzić, z czego wynika niedopłata, termin płatności oraz czy istnieje możliwość korekty lub odwołania.
Wyjechałem z Islandii, ale nadal mam sprawy podatkowe lub ubezpieczeniowe. Gdzie się zgłosić?
Moja Islandia może pomóc ustalić, z jaką instytucją należy się skontaktować i jakie dokumenty przygotować, także jeśli mieszkasz już poza Islandią.
Mieszkasz od lat na Islandii, ale nie masz prawidłowego meldunku?
Dopóki wszystko jest w porządku, wiele osób nawet nie zdaje sobie sprawy, że ich dane w Þjóðskrá są nieaktualne albo że nie mają prawidłowo zarejestrowanego miejsca zamieszkania.
Problem może pojawić się w najmniej odpowiednim momencie – na przykład po wypadku, podczas załatwiania spraw związanych z ubezpieczeniem, świadczeniami, leczeniem lub odszkodowaniem. Wtedy nieprawidłowe dane w rejestrach mogą oznaczać dodatkowe formalności i konieczność wyjaśniania swojej sytuacji.
Mieszkasz na Islandii od lat i nie jesteś pewien, czy Twój meldunek jest prawidłowy? Nie czekaj, aż problem wyjdzie przy okazji poważnej sprawy. Skontaktuj się ze Stowarzyszeniem Moja Islandia. Pomożemy Ci ustalić, gdzie sprawdzić swoje dane i do jakiej instytucji zwrócić się, jeśli wymagają uporządkowania.
Mam problem z meldunkiem na Islandii. Gdzie szukać pomocy?
Jeżeli masz problem z rejestracją adresu, zmianą miejsca zamieszkania lub danymi znajdującymi się w Þjóðskrá, skontaktuj się z Moja Islandia. Pomożemy ustalić, gdzie należy zgłosić sprawę i jakie kroki podjąć.
Þjóðskrá wykreśliło mnie z adresu. Co zrobić?
Takiej informacji nie należy ignorować. Warto ustalić przyczynę zmiany i sprawdzić, czy dane w rejestrze są prawidłowe. Moja Islandia może pomóc w zrozumieniu pisma i kontakcie z odpowiednią instytucją.
Przeprowadziłem się na Islandii. Czy muszę zmienić meldunek?
Zmiana miejsca zamieszkania może wymagać aktualizacji danych w islandzkim rejestrze ludności. Jeśli nie wiesz, jak to zrobić, możesz zwrócić się do Moja Islandia.
Wyjeżdżam z Islandii na stałe. Co zrobić z meldunkiem?
Przy przeprowadzce za granicę należy zadbać o prawidłowe dane w islandzkich rejestrach. Ma to znaczenie również przy późniejszym załatwianiu spraw urzędowych.
Ktoś jest nadal zameldowany w moim mieszkaniu, ale już tutaj nie mieszka. Co zrobić?
W takiej sytuacji można zgłosić problem dotyczący rejestracji miejsca zamieszkania. Moja Islandia może pomóc ustalić właściwą procedurę i urząd.
Nie rozumiem pisma z Þjóðskrá. Czy możecie pomóc?
Tak. Jeżeli otrzymałeś pismo dotyczące adresu, miejsca zamieszkania lub innych danych w rejestrze i nie wiesz, czego urząd od Ciebie wymaga, skontaktuj się z Moja Islandia.







